جنایي ناول څه ته وایي؟
لیکنه او راټولونه: شکېبا نادري
ناول د ادبیاتو د نثري برخې هغه ژانر دی، چې ډېر لوستونکي او مينوال لري. ناول د کیسې پرمختللې بڼې ته وایي.
موږ په نننۍ لیکنه کې د ناول په یوه ډول چې جنایي ناول ورته وایي خبرې کوو که تاسو هم غواړی د دغه په زړه پورې ژانر په اړه معلومات تر لاسته کړئ، زموږ لیکنه تر پایه ولولئ!
جنایي ناول څه ته وایي؟
جنایي ناول یو ادبي فورم دی، چې د مجرمانو کړنې او فکرونه بیانوي، په دغه ناول کې جنایي پوښتنې، د مجرمانو د نیولو او داسې نورو جنایي مسایلو په اړه څېړنه کېږي.
جنایي ادبیات چېرته رامنځته شول؟
جنایي ادبیات د لومړي ځل لپاره د انګلو ساکسونانو په منځ کې رامنځته شول او وروسته له انګلیس او امریکا څخه فرانسې دغه ادبي چوکاټ لپاره ډېر کار وکړ او ډېر پرمختګ یې پکې وکړ.
هغه کس چې د جنایي ناول لپاره یې ډېر کار کړی شرلوک هلمز دی چې په نوولسمه پېړۍ کې په لندن کې زېږېدلی دی.
له هلمز څخه وروسته بل کس چې په خپلو اثارو کې یې له جنایي ناول څخه ګټه اخیستې ده هغه اډګار الن پو و، خو هلمز په نړۍ کې د جنایي ادبیات لومړنی رسمي کس دی له نوموړي څخه وروسته په انګلستان کې د جنایي ادبیاتو طلایي دوره پیل شوه. په دغه دوران کې بېلابېلو پوهانو لکه، اګاټا کریسټي مشهور اثار ولیکل چې تر اوسه هم ډېر مخاطبان لري.
وروسته له انګلستان څخه امریکا د جنایي ناولونو په برخه کې ډېر پرمختګ وکړ چې مشهور لیکوالان یې رېمونډ چنډلر او ډشیل همت دي.
په لومړیو کې په انګلستان جنایي رومانونه د معماوو په څېر له رمزونو څخه ډک وو، خو امریکایانو په جنایي رومانونو کې رښتینولۍ ته ډېره لېوالتیا درلوده.
په دېرشمه او څلوېښتمه لسيزه کې په ایران کې هم جنایي ادبیاتو ډېره وده وکړه او د پام وړ مخاطبان یې پیدا کړل، دغه وخت ژباړونکو د جنایې اثارو ژباړو ته مخه کړه او ډېر اثار یې وژباړل.
په نړې کې مشهور جنایي ناولونه کوم دي؟
ـــ ارټور کانن ډوېل (شرلوک هلمز)
ــ اګاټا کریسټی (هرکول پوارو)
ــ ریمونډ چنډلر (فیلیپ مارلو)
ــ ریچارډ براټیګان (در رویای بابل)
ــ چارلز بوکوفسکی (عامهپسند)
ــ توماس هریسون (سکوت برهها)
ـ جین کین (پستچی همیشه دو بار در میزند)
– استفن کینګ (مسیر سبز)
– نیل ګیمن (اسرار قتل)
– جو نسبو (تشنګی)
– ډان وینسلو (نیرو)
– هارټ هانسون (راننده)
– اومبرتو اکو (نام گل سرخ)
– ډشیل همت (شاهین مالت)
– ګراهام ګرین (مرد سوم)
– بهرام صادقی (ملکوت)
- قاسم هاشمینژاد (فیل در تاریکی) او داسې نور ناولونه.
په ټوله کې ویلی شو جنایي ناولونه سربېره پر دې چې د ادبي اثارو له ډلې څخه دي د ټولنې د اصلاح هم مهم رول لري، د خلکو پام دې ته را اړوي چې څنګه له ځان څخه ستاینه وکړي او په هر حالت کې باید له ځان څخه دفاع وکړي.